สารสนเทศ

 
สถานะการออนไลน์
บุคคลทั่วไป
54.80.248.78
ชื่อเรียก:

รหัสผ่าน:



สมาชิกใหม่:
กำลังใช้งาน:
  บุคคลทั่วไป: 14
54.80.xxx.xx
164.132.xxx.xx
51.255.xx.xx
51.255.xx.xx
36.63.xx.xxx

  ทั้งหมด: 14
 เกลือต้มทุ่งกุลา



เกลือต้มทุ่งกุลา

 

ขั้นแรกใช้จอบขูดเอาดินที่อยู่ผิวหน้าดินของท้องนา ดินดังกล่าวจะมีรสเค็ม  มากองรวมกันไว้เป็นกองโต ๆ  จากนั้นนำเอาดินที่ขูดมาเทลงในรางไม้ขนาดใหญ่ ตักเอาน้ำที่ขุดจากใต้ดิน ซึ่งก็มีความเค็มเช่นเดียวกัน มาเทลงในรางไม้  อัตราส่วนระหว่างน้ำเกลือกับดินเค็ม อัตราส่วนที่ผสมกันนี้ไม่แน่นอน ขึ้นอยู่กับผู้ทำ แต่โดยปกติจะใช้อัตราส่วน 1:1 ถัง ใช้ไม้คาดทา กวนให้เข้ากัน ทิ้งไว้ประมาณ 3-4 ชั่ว โมง เพื่อให้ดินตกตะกอนจนน้ำใส แล้วปล่อยน้ำผ่านท่อไม้ไผ่ลงไปในภาชนะรองน้ำเกลือ ส่วนดินจืดที่เหลือจากการตกตะกอน จะถูกนำมาพอกกับคันลานเกลือ เพื่อให้มีความหนาขึ้น

การต้มเกลือ จะตักน้ำเกลือที่เก็บไว้ในภาชนะ มาเทลงในรางเหล็กให้เต็ม  ใส่ฟืนและคอยดูความร้อนให้สม่ำเสมอ ระยะเวลาที่ใช้ในการต้มเกลือแต่ละครั้งประมาณ 4 ชั่วโมง น้ำเกลือจะค่อย ๆ งวดลงจนเม็ดเกลือตกผลึก จากนั้นตักเกลือใส่ในวัสดุรองที่มีไม้สองท่อนพาดรับน้ำหนัก เพื่อให้น้ำเกลือที่ยังไม่เป็นเกล็ดลอดผ่านเม็ดเกลือลงไปในรางเหล็ก และต้มต่อไป เกลือที่ได้จะนำมาตากแดดไว้ให้แห้งและนำบรรจุในถุง แต่ละถุงมีปริมาณ 2 ปี๊ป

การต้มเกลือจะทำตลอดทั้งวัน วันหนึ่งจะต้อมได้ประมาณ 4 ครั้ง  บางช่วงที่ต้องเร่งในการผลิต จะต้มตลอด 24 ชั่วโมง โดยจะแบ่งช่วงเวลาในการต้มออก เป็น 4 ช่วง ช่วงละประมาณ 4-5 ชั่วโมง  มีการผลัดเปลี่ยนคนมาเฝ้าเตาต้มเกลือ หลังจากนั้นจะมีพ่อค้ามารับซื้อ เกลือที่บรรจุใส่ถุงไว้รอการขาย ราคาหนึ่งถุงที่บรรจุ 2 ปี๊ป ราคา 200 บาท (ปี๊ปละ 100 บาท)

การผลิตเกลือมีมานานตั้งแต่รับมรดกตกทอดอาชีพมาจากพ่อแม่  ส่วนการถ่ายทอดความรู้ภูมิปัญญาดังกล่าว ยังเป็นปัญหาเพราะลูกชายจำนวน 2 คน ไม่สามารถที่จะดำเนินการต่อไปเพราะ ต้องเดินทางไปทำงานที่กรุงเทพมหานคร ฯ   ส่วนการศึกษาดูงานจะมีคณะอาจารย์ จากโรงเรียนหลายโรงเรียนในเขตพื้นที่จังหวัดสุรินทร์และข้างเคียงพานักเรียนมาศึกษาดูงาน

การต้มเกลือลักษณะนี้ จะพบในบางพื้นที่ ที่มีดินเค็ม เช่นที่อำเภอบรบือ จังหวัดมหาสารคาม บ้านหนองตอ อำเภอจตุรพักตรพิมาน จังหวัดร้อยเอ็ด บ้านบ่อเกลือ อำเภอธวัชบุรี จังหวัดร้อยเอ็ด และจากการศึกษายังพบว่า มีการต้มเกลือลักษณะดังกล่าวในพื้นที่ ในเขตลุ่มแม่น้ำสงครามตอนล่าง เช่น ที่บ้านเสียว บ้านบะ บ้านท่าเรือ อำเภอนาหว้า จังหวัดนครพนม ซึ่งมีพื้นที่ติดต่อกับอำเภออากาศอำนวย จังหวัดสกลนคร

เกลือที่ใช้ในการปรุงรสอาหาร และประโยชน์ในการหมักปลาแดก (ปลาร้า) ซึ่งชาว บ้านจะผลิตเกลือไว้ใช้เมื่อฤดูน้ำลดใน ช่วงเดือนพฤศจิกายน-ธันวาคม อันเป็นระยะเดียวกับการ ออกจับปลาตามลำน้ำ ลำห้วยใกล้หมู่บ้าน และลำน้ำสำคัญคือ ลำน้ำชี ลำน้ำมูล ลำน้ำสงคราม

ชาวบ้านที่ผลิตเกลืออย่างเดียว และนำขายอย่างเป็นล่ำเป็นสัน พ่อค้าจะมารับซื้อถึงแหล่งผลิตเพื่อนำไปจำหน่าย

เกลือ เป็นอาหารแร่ธาตุที่มีความจำเป็นต่อร่างกาย นอกจากนั้นยังใช้ประโยชน์ในงานอุตสาหกรรมโรงงานเช่น โรงงานทำกระจก โรงงานฟอกหนัง เป็นต้น

เกลือที่ใช้อยู่โดยทั่วไปมี 2 ชนิด คือ เกลือสมุทร ที่ได้จากน้ำทะเลโดยวิธีการ นำน้ำทะเลมากักเก็บไว้ให้ระเหยจนเหลือ แต่เม็ดเกลือและเกลือสินเธาว์ที่ได้จากดินเกลือที่อยู่ผิวดิน นอกจากนั้นยังมีน้ำชั้นใต้ดิน ส่วนใหญ่จะพบมากในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

อุปกรณ์ที่ใช้ในการต้มเกลือ

– จอบสำหรับขูดดินเค็มที่ผิวดิน  ไม้คาดหรือไม้กวาดเกลือ   ปุ้งกี๋ ไม้พาดรางเหล็ก

– รางไม้ขนาดใหญ่ เพื่อสกัดเอาน้ำเกลือจากดินเค็ม  ท่อคอนกรีตภาชนะรับน้ำเค็ม

– กะบะรางเหล็กใช้เป็นภาชนะต้มเกลือ

– ปี๊ปใช้ตวงปริมาณเม็ดเกลือใส่ถุง

01

1. ลักษณะดินเค็มจะมีสีขาวปรากฎที่พื้นดิน

02

2.ใช้จอบขูดดินเค็มเพื่อนำไปสกัดเอาน้ำเค็ม

03

3.ดินเค็มที่ขูดนำมากองไว้เพื่อสกัดเอาน้ำ

04

4. น้ำใต้ดินที่ขุดอยู่ใกล้ ๆ กับรางเกลือ ที่นำมาผสมดินและสกัดเอาน้ำเค็ม

05

5. รางไม้ที่บรรจุดินเค็ม นำน้ำมาเทเพื่อสกัดเอาน้ำเค็ม

06

6. ท่อคอนกรีตใช้เป็นภาชนะรองน้ำเค็ม

07

7. ดินจืดที่สกัดเอาน้ำเค็มเรียบร้อยแล้ว

08

8. ที่ต้มเกลือ

09

9. กะบะเหล็กที่ใช้ต้มน้ำเกลือ

10

10. ต้มน้ำเกลือให้เดือดและเคี้ยวเพื่อได้เม็ดเกลือ

11

11. นำปุ๊งกี้วางบนไม้พาดเพื่อตักเกลือให้สะเด็ดน้ำ

12

12. กวาดเกลือ ตากแดดให้แห้งจัด

13

13. เกลือที่ตกผลึกเป็นแผ่น

14

14. ผลิตภัณฑ์เกลือ 1

15

15. ผลิตภัณฑ์เกลือ 2









สงวนลิขสิทธิ์โดย © การเรียนรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นออนไลน์ Local Wisdom Learning Online All Right Reserved.

ติดประกาศ: 2016-07-23 (251 ครั้ง)

[ ย้อนกลับ ]